Prezerwatywa dopochwowa, nazywana także prezerwatywą wewnętrzną lub femidomem, to mechaniczna metoda antykoncepcji, która może chronić zarówno przed nieplanowaną ciążą, jak i infekcjami przenoszonymi drogą płciową (STI).

W przeciwieństwie do prezerwatywy zakładanej na penisa umieszcza się ją wewnątrz pochwy. Dzięki temu osoba, która będzie penetrowana, może samodzielnie zadbać o zabezpieczenie.

Możesz spotkać się również z określeniami „prezerwatywa dla kobiet” albo „prezerwatywa damska”. Termin „prezerwatywa wewnętrzna” lub „dopochwowa” lepiej opisuje jednak sposób jej stosowania i nie wiąże tej metody z konkretną tożsamością płciową.

Jak wygląda prezerwatywa dopochwowa?

Prezerwatywa wewnętrzna przypomina długi, cienki woreczek zakończony dwoma elastycznymi pierścieniami – wewnętrznym i zewnętrznym.

• Wewnętrzny pierścień wprowadza się głęboko do pochwy. Pomaga utrzymać prezerwatywę na miejscu.
• Zewnętrzny pierścień pozostaje poza pochwą i częściowo osłania okolice sromu.

Prawidłowo założona prezerwatywa nie powinna powodować bólu ani dużego dyskomfortu, chociaż jej odczuwanie może być różne u różnych osób.

Jednym z najbardziej znanych modeli jest FC2, wykonany z nitrylu, czyli materiału niezawierającego lateksu. Dostępne mogą być jednak także prezerwatywy wewnętrzne wykonane z innych materiałów, dlatego zawsze warto sprawdzić informacje na opakowaniu.

Prezerwatywy nitrylowe mogą być stosowane również przez osoby z alergią na lateks. W przeciwieństwie do prezerwatyw lateksowych mogą być także używane z lubrykantami na bazie oleju.

Jak skuteczna jest prezerwatywa dopochwowa?

Skuteczność prezerwatywy wewnętrznej zależy przede wszystkim od tego, czy jest prawidłowo stosowana podczas każdego stosunku.

Przy idealnym stosowaniu jej skuteczność w zapobieganiu ciąży wynosi około 95%. Przy typowym stosowaniu, uwzględniającym błędy podczas zakładania lub używania, wynosi około 79%.

Oznacza to, że prawidłowa technika zakładania i używania prezerwatywy ma duże znaczenie.

Prezerwatywy wewnętrzne pomagają również zmniejszać ryzyko zakażenia infekcjami przenoszonymi drogą płciową, w tym HIV. Zewnętrzna część prezerwatywy osłania większą powierzchnię genitaliów niż klasyczna prezerwatywa zakładana na penisa. Może dzięki temu ograniczać kontakt części skóry i błon śluzowych z wydzielinami. Nie oznacza to jednak pełnej ochrony przed infekcjami przenoszonymi również przez kontakt skóra–skóra, takimi jak HPV, opryszczka czy kiła. Zmiany zakaźne mogą znajdować się także poza obszarem osłanianym przez prezerwatywę.

Zalety prezerwatywy dopochwowej

Można założyć ją wcześniej

Prezerwatywę wewnętrzną można umieścić w pochwie nawet do 8 godzin przed seksem. Dzięki temu nie trzeba przerywać pieszczot bezpośrednio przed penetracją, aby założyć zabezpieczenie.

Nie wymaga erekcji

W przeciwieństwie do prezerwatywy zakładanej na penisa jej używanie nie jest uzależnione od erekcji.

Może być więc alternatywą np. wtedy, gdy zakładanie klasycznej prezerwatywy powoduje utratę erekcji albo kiedy podczas seksu robicie dłuższe przerwy.

Daje większą kontrolę nad zabezpieczeniem

Prezerwatywę wewnętrzną zakłada osoba, która będzie penetrowana, dlatego może ona mieć większą kontrolę nad wybraną metodą zabezpieczenia.

Nie oznacza to oczywiście, że rozmowa o bezpieczniejszym seksie przestaje być potrzebna. Decyzje dotyczące zabezpieczenia warto podejmować wspólnie i z poszanowaniem granic wszystkich osób.

Może zwiększać komfort

Prezerwatywy wykonane z nitrylu są cienkie, miękkie i dobrze przewodzą ciepło. Dla części osób oznacza to przyjemniejsze odczucia niż podczas używania prezerwatywy lateksowej.

Zewnętrzny pierścień może być także odczuwany podczas penetracji i dla niektórych osób stanowić dodatkową stymulację.

Nie zawiera hormonów

Prezerwatywa dopochwowa jest metodą niehormonalną, dlatego może być stosowana przez osoby, które nie chcą albo nie mogą korzystać z antykoncepcji hormonalnej.

Może być stosowana przy alergii na lateks

Modele wykonane z nitrylu lub innych materiałów syntetycznych mogą być alternatywą dla osób uczulonych na lateks.

Jak założyć prezerwatywę dopochwową?

1. Sprawdź opakowanie i datę ważności. Otwórz je ostrożnie, żeby nie uszkodzić prezerwatywy.
2. Znajdź wygodną pozycję. Możesz np. położyć się z ugiętymi nogami, przykucnąć albo stanąć z jedną nogą opartą na podwyższeniu.
3. Ściśnij wewnętrzny pierścień. Przytrzymaj go palcami i wprowadź do pochwy podobnie jak tampon.
4. Wsuń prezerwatywę głębiej. Palcem popchnij wewnętrzny pierścień możliwie głęboko. Zewnętrzny pierścień powinien pozostać poza pochwą.
5. Podczas penetracji sprawdź ułożenie. Penis lub zabawka erotyczna powinny znaleźć się wewnątrz prezerwatywy, a nie pomiędzy prezerwatywą a ścianą pochwy.
6. Po seksie delikatnie ją wyjmij. Skręć zewnętrzny pierścień, aby ograniczyć ryzyko wycieku nasienia, a następnie ostrożnie wyciągnij prezerwatywę.

Zużytą prezerwatywę wyrzuć do kosza. Nie używaj jej ponownie.

Ważne: nie używaj dwóch prezerwatyw jednocześnie!

Nie należy jednocześnie stosować prezerwatywy wewnętrznej i prezerwatywy zakładanej na penisa. Tarcie pomiędzy nimi może zwiększyć ryzyko przesunięcia lub uszkodzenia jednej albo obu prezerwatyw.

Co może być trudne podczas używania prezerwatywy dopochwowej?

Założenie wymaga trochę praktyki

Przy pierwszych próbach prawidłowe umieszczenie wewnętrznego pierścienia może wydawać się trudne. Warto spróbować założyć prezerwatywę wcześniej, bez presji związanej z seksem.

Może się przesunąć

Podczas penetracji trzeba zwracać uwagę, czy zewnętrzny pierścień pozostaje poza pochwą oraz czy penis albo zabawka trafiają do wnętrza prezerwatywy.

Jeśli prezerwatywa przesunie się, pęknie albo penis znajdzie się obok niej, zabezpieczenie może nie zadziałać prawidłowo.

Może wydawać dźwięki

Podczas penetracji czasami pojawia się charakterystyczne szeleszczenie. Pomocne może być dodanie lubrykantu.

Jest trudniej dostępna

W Polsce prezerwatywy wewnętrzne są zdecydowanie mniej popularne niż prezerwatywy zewnętrzne. Najłatwiej znaleźć je w sklepach internetowych, sex shopach oraz niektórych aptekach.

Czy prezerwatywy wewnętrznej można używać podczas seksu analnego?

Prezerwatywy wewnętrzne bywają stosowane również podczas seksu analnego. WHO i część innych organizacji zdrowotnych uwzględnia takie zastosowanie.

Dane dotyczące ich skuteczności w zapobieganiu STI podczas seksu analnego są jednak bardziej ograniczone niż w przypadku stosowania dopochwowego.

Jeżeli chcesz używać prezerwatywy wewnętrznej analnie, sprawdź instrukcję konkretnego produktu i używaj odpowiedniej ilości lubrykantu.

Kiedy warto rozważyć prezerwatywę dopochwową?

Może być dobrą opcją szczególnie wtedy:

• gdy nie chcesz albo nie możesz stosować antykoncepcji hormonalnej,
• gdy Ty lub osoba partnerska nie możecie używać prezerwatyw lateksowych,
• gdy zakładanie prezerwatywy na penisa utrudnia utrzymanie erekcji,
• gdy zależy Ci na możliwości samodzielnego założenia zabezpieczenia,
• gdy chcesz założyć zabezpieczenie wcześniej i nie przerywać seksu bezpośrednio przed penetracją,
• gdy po prostu klasyczna prezerwatywa na penisa nie odpowiada Tobie lub osobie partnerskiej.

Prezerwatywa wewnętrzna może dawać osobie penetrowanej większą kontrolę nad metodą zabezpieczenia. Nie należy jednak traktować jej jako rozwiązania chroniącego przed przemocą seksualną czy stealthingiem. W sytuacji przemocy odpowiedzialność zawsze leży po stronie osoby, która narusza granice drugiej osoby, a bezpieczeństwo może wymagać także innych form wsparcia.

Gdzie kupić prezerwatywę dopochwową?

Prezerwatywy wewnętrzne są w Polsce dostępne przede wszystkim w internecie – w sklepach erotycznych oraz części sklepów i aptek internetowych. Znacznie rzadziej można znaleźć je w sklepach stacjonarnych.

Są zwykle droższe niż klasyczne prezerwatywy. Cena może wynosić od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych za sztukę, zależnie od producenta i miejsca zakupu.

Prezerwatywy wewnętrzne są przeznaczone do jednorazowego użytku.

Prezerwatywa dopochwowa może być ciekawą alternatywą dla klasycznej prezerwatywy zakładanej na penisa. Chroni przed ciążą i zmniejsza ryzyko infekcji przenoszonych drogą płciową, nie zawiera hormonów i daje osobie penetrowanej większą kontrolę nad zabezpieczeniem.

Jej stosowanie może na początku wymagać trochę praktyki, ale dla części osób właśnie ta metoda okazuje się wygodniejsza i lepiej dopasowana do ich potrzeb.

Autorka: Sofia Wasilenko